Wetenschappelijke Adviesraad NVTZ publiceert nieuw Signalement over governance bij financieel zwaar weer
UTRECHT, 30 juli 2026 – Een nieuwe publicatie biedt bestuurders en toezichthouders handvatten voor hun rol tijdens bijzonder beheer en financieel herstel. De Wetenschappelijke Adviesraad van de NVTZ (Nederlandse Vereniging van Toezichthouders in Zorg en Welzijn) heeft een nieuw Signalement uitgebracht over de rol van bestuurders en toezichthouders van zorgorganisaties die te maken krijgen met financiële problemen en bijzonder beheer door financiers.
Het Signalement, getiteld ‘Met de rug tegen de muur’, gaat in op een onderwerp dat in de zorgsector actueel én gevoelig is. Naar schatting bevindt 10 tot 15 procent van de zorgorganisaties zich momenteel onder bijzonder beheer van een bank. Wanneer een organisatie niet langer aan de financiële afspraken met haar financier kan voldoen, wordt vaak een herstelplan gevraagd. Hoewel dergelijke situaties doorgaans buiten de publiciteit blijven vanwege mogelijke reputatieschade en de impact op relaties met financiers, zijn zij van grote betekenis voor de continuïteit van zorg en maatschappelijke waardecreatie.
Aanleiding
De Wetenschappelijke Adviesraad (WAR) signaleert dat financiële problemen vaak worden benaderd als een financieel-technisch vraagstuk, terwijl zij ook belangrijke vragen oproepen over bestuur, toezicht en maatschappelijke verantwoordelijkheid. In perioden van financiële druk worden bestuurders en toezichthouders geconfronteerd met complexe afwegingen tussen financiële continuïteit, kwaliteit van zorg en maatschappelijke opdracht. Voor de WAR was dat aanleiding voor het maken van een dergelijke publicatie.
Het Signalement laat zien dat het opstellen van een herstelplan niet alleen een instrument is om de financiële positie te verbeteren, maar ook een kans biedt om onderliggende organisatorische problemen te adresseren en noodzakelijke veranderingen in gang te zetten die bijdragen aan gezondheid en welbevinden van cliënten en burgers.
Relevantie voor bestuur en intern toezicht
De publicatie biedt bestuurders en toezichthouders inzicht in hun rol tijdens verschillende fasen van financiële problemen, met bijzondere aandacht voor de situatie van bijzonder beheer. Daarbij wordt beschreven hoe de aard en ernst van financiële problemen kunnen veranderen en welke consequenties dat heeft voor de governance.
Specifiek richt het Signalement zich op de maatschappelijke verantwoordelijkheid van raden van toezicht. Hoewel de klassieke toezichtstaak rondom compliance en financiële beheersing centraal staat, benadrukt de publicatie dat toezichthouders ook in moeilijke tijden oog moeten houden voor de maatschappelijke opdracht van de zorgorganisatie.
“Juist wanneer de financiële druk oploopt, is het essentieel dat bestuurders en toezichthouders hun maatschappelijke opdracht voor ogen houden. Financiële continuïteit is belangrijk, maar mag nooit los worden gezien van de publieke verantwoordelijkheid die zorgorganisaties dragen”, aldus Aad Koster, voorzitter NVTZ.
Voor wie?
Het Signalement is in het bijzonder geschreven voor bestuurders en toezichthouders zonder financiële achtergrond. Het biedt toegankelijke inzichten en praktische reflecties voor het voeren van het gesprek over governance en toekomstbestendige zorg. Met deze publicatie wil de Wetenschappelijke Adviesraad bijdragen aan een open gesprek over goed bestuur en toezicht ten tijde van financieel zwaar weer in de zorgsector.
Over de Wetenschappelijke Adviesraad van de NVTZ
De Wetenschappelijke Adviesraad van de NVTZ verbindt wetenschappelijke inzichten aan de praktijk van toezicht in zorg en welzijn. De raad signaleert relevante ontwikkelingen en publiceert hierover signalementen die toezichthouders ondersteunen bij hun maatschappelijke taak.
Signalement 2026
Het laatste nieuws
Nieuwe opleiding: Optimaal gebruik maken van de unieke positie van de bestuurssecretaris
Nieuwe opleiding: AI voor commissarissen: leren door doen
